close

Test | Religieuze manipulatie, voor slachtoffers

7 december 2021

Hieronder staan ruim honderd kenmerken van giftige religieuze kringen. Vink aan als je onderdeel bent van een religieuze gemeenschap waar je een unheimisch gevoel bij hebt of zelfs een heel naar gevoel. Het is ook mogelijk dat het over het verleden gaat: zet dan voor jezelf de vragen in de verleden tijd. De termen God, […]

Lees meer...

De vijf kamers van rouw

17 november 2021

Het model van Kübler-Ross beschrijft vijf algemeen menselijke reacties op gemis. Dat kan heel breed zijn: het missen van een huisdier, een baan, een relatie, en abstracter: toekomst, zekerheid, veiligheid, geloof. Alle vijf deze reacties zijn normaal, nodig en gezond, maar het is evenzeer normaal, nodig en gezond dat je in de loop der tijd […]

Lees meer...

De eeuwige terugkeer van de gevallen voorganger

7 november 2021

Er lijkt een soort scenario te zijn voor hoe leiders vallen en terugkeren, die bij niet-religieuzen ongeveer hetzelfde verloopt als bij religieuzen. Een ceo, een burgemeester en een acteur vallen en keren terug op vergelijkbare manieren als een priester, imam of voorganger. Dit voltrekt zich in zeven fases:  1. Er gaan binnen de gemeenschap geruchten […]

Lees meer...

Zo werkt brainwashing (het GRIP-model)

7 september 2021

De bekendste studie over beïnvloeding is van Robert Cialdini en beschrijft zes strategieën. Dit zijn neutrale tools, die iedereen meestal onbewust gebruikt, maar gecombineerd en overdreven toegepast, veranderen ze in manipulatie. In de voorbeelden benoem ik verschillende situaties, van relatief onschuldig tot volkomen verziekt. Voet-in-de-deur is ik-moet-wel-door-want-heb-al-zoveel-gegeven. Er wordt eerst iets kleins gevraagd waar je […]

Lees meer...

Het GIGA-model van autoritaire controle

7 september 2021

Steven Hassan is een van de weinig ex-sekteleiders die zich losgemaakt heeft uit de greep die hij zelf mede ontwikkelde (in zijn geval de Moon-sekte) en zich ontpopte tot een vooraanstaande deskundige op dit gebied. Zijn recente BITE-model beschrijft hoe autoritaire relaties en groepen zich gedragen: ze controleren Behavior, Information, Thought en Emotions. In het […]

Lees meer...

Oude vormen van religiekritiek

7 juli 2021

Religiekritiek is niet per se antireligieus. Alle grote profeten waren felle critici op de religieuze leiders in hun omgeving. Het Jodendom was een reactie op de lokale cultussen, het christendom reageerde weer op dat Jodendom, en de Islam weer op dat christendom. Zo was ook het Boeddhisme een hervormingsbeweging binnen de Vedische religies van die […]

Lees meer...

Loskomen van overlevingsmechanismen

7 april 2021

Als we iets naars meemaken, reageren we daarop met een zogeheten overlevingsmechanisme: een automatische impuls om onszelf te beschermen en in veiligheid te brengen. Vechten en vluchten zijn de bekendste twee. Maar vaak blijft de herinnering aan het trauma ons bezighouden en blijven we vastzitten in dat overlevingsmechanisme. Overal zijn triggers, gebeurtenissen die ons doen […]

Lees meer...

Tools om te vergeven

7 februari 2021

Een herinnering of een set herinneringen kan je opjagen als een roofdier. Je kijkt er niet naar, maar het bepaalt toch je dag. Je zet je schrap voor herhaling en overal zijn triggers – als het ware geritsel in het struikgewas dat je doet denken aan de tijger. Vergeving betekent dat een keuze om je […]

Lees meer...

Meditaties voor de Lijdensweek

4 april 2020

Voor de Opstandingskerk in Utrecht schreef ik zeven korte overdenkingen om te luisteren tijdens de Lijdensweek / Goede Week / Stille Week. Kunstenaar Linda Verholt maakte daar zeven prachtige eigentijdse ‘glas-in-lood’ tekeningen bij, waarin Jezus’ houding met gespreide armen op zeven manieren wordt uitgelegd. Hieronder de playlist met de meditaties…

Lees meer...

In één dag passen de zorgen voor één dag

20 maart 2020

We zijn de laatste dagen veel in het voren aan het rekenen, nietwaar? Tien dagen de toekomst in. Twintig. Honderd. Wat zal er dan gebeuren en hoe moet je je daarop voorbereiden? Wat kan er allemaal misgaan en wat moet je nu dan al regelen? Je baan is misschien onzeker, je worstelt met het thuisonderwijs, […]

Lees meer...
Go top